Sprzedaż długu – ile procent?
Wierzyciele często pytają nas o sprzedaż długu – ile procent? Najczęściej to pytanie zadając Ci, których kontrahenci nie rozliczyli się z nimi terminowo. Pytanie o to, jakie kwoty wchodzą w grę w realiach obrotu długami, w tym powstałymi w związku z prowadzeniem działalności gospodarczej, jest bardzo istotne. Płynność finansowa to priorytet nie tylko dla dużych korporacji.
Spis treści:
Na jaką sumę możesz liczyć przy umowie cesji?
Co decyduje o cenie?
Czynnik czasu
Co jeszcze warto wiedzieć?
Aspekty prawne
Sprzedaż długu – ile procent wartości wierzytelności otrzymasz?
Pytanie o sprzedaż długu i o to, ile procent nominalnej wartości wierzytelności można otrzymać, wymaga wyjaśnienia kilku istotnych w praktyce kwestii. Dzięki temu poznasz czynniki, które wpływają na wartość np. zobowiązań z faktur skupywanych przez firmy zajmujące się finansowaniem przedsiębiorstw.
Co decyduje o cenie długu?
Duże znaczenie ma tzw. wiek długu oraz jakość dokumentacji sporządzonej w związku z zawarciem umowy (np. faktura, akt notarialny, pokwitowanie dostawy towaru). Decydując się na sprzedaż należności w sytuacji, gdy jeszcze nie minął termin zapłaty lub zwłoka jest niewielka, zapewne otrzymasz bardzo dużą część wartości wierzytelności, np. 70 albo 80%. Gdy brak zapłaty utrzymuje się już od dłuższego czasu, stawki maleją nawet do 50, 30 czy kilkunastu procent. Taka wierzytelność jest mniej atrakcyjna dla nabywcy, bowiem rośnie ryzyko braku zapłaty lub jedynie częściowego rozliczenia się.
Chcemy jednak zaznaczyć, że profesjonaliści nie kierują się przy wycenie i skupie długów swobodnym uznaniem ani jakąś sztywną taryfą. Oczywiście ich działalność, podobnie jak np. doradztwo prawne, ma na celu wypracowanie zysku. Mimo to o cenie decyduje szereg czynników, które można zmierzyć. Sytuacja przypomina obrót papierami wartościowymi, walutami czy nieruchomościami. Tak samo jak przy windykacji, kluczem jest rozsądek, spokój i przemyślane działanie oparte na merytoryce i rzeczowym podejściu.
Cena należności wzrośnie, gdy dłużnikiem jest przedsiębiorca cieszący się renomą, mający solidne zaplecze kapitałowe i mocną pozycję na rynku. Spore znaczenie ma tu weryfikacja danych dostępnych w KRS i innych rejestrach publicznych oraz np. w księgach wieczystych nieruchomości. Warto jednak przeprowadzić – np. korzystając z pomocy fachowców – kompleksową i pogłębioną weryfikację dłużnika. Dzięki temu będziesz wiedział, ile jest tak naprawdę warta Twoja wierzytelność.
Czas to pieniądz
Korzyścią dla wierzyciela decydującego się na zawarcie umowy przelewu (cesji – są to synonimy) jest przede wszystkim otrzymanie części należnej kwoty od ręki lub w terminie krótszym, niż przewiduje to umowa z dłużnikiem. Nabywcami wierzytelności są różne podmioty, np. fundusze sekurytyzacyjne, banki czy też przedsiębiorcy zajmujący się windykacją miękką. Mają oni adekwatne zaplecze kapitałowe i specjalistyczne kompetencje, np. gdy chodzi o negocjacje i przygotowanie propozycji ugodowych z dłużnikiem. Pozwala to na fachową wycenę i zaproponowanie realistycznych, korzystnych dla stron umowy cesji warunków.
Wbrew pozorom obrót wierzytelnościami, nie tylko tymi z faktur, nie dotyczy jedynie tzw. „złych długów”. Dynamika życia gospodarczego sprawia, że niekiedy bardziej opłacalne okazuje się uzyskanie części sumy w krótkim czasie. Pozwala to np. na zainwestowanie jej w szczególnie korzystne przedsięwzięcie lub na zachowanie płynności finansowej po stronie wierzyciela. Pamiętaj, że również duże spółki, także te notowane na giełdach papierów wartościowych, miewają trudności finansowe. Wystarczy przypomnieć konsekwencje upadku potężnej amerykańskiej firmy Lehman Brothers, prowadzące do kryzysu finansowego w 2008 r. Nie bez przyczyny prawo, w tym ustawy ułatwiające restrukturyzację finansową biznesu, przewidują tu daleko idącą elastyczność.
Na co jeszcze warto zwrócić uwagę, pytając o sprzedaż długu i o to, ile procent można otrzymać?
Pisząc o sprzedaży długu, wyjaśniliśmy już, jakie czynniki ekonomiczne decydują o tym, ile procent wierzytelności możesz otrzymać, decydując się na cesję. Teraz chcemy poruszyć kilka kwestii prawnych. Nasze doświadczenie w finansowaniu firm i sprawdzaniu kontrahentów pokazuje, że przepisy i orzecznictwo niemal zawsze mają znaczenie.

Kodeks cywilny a cena Twoich należności
Znaczenie dla wartości rynkowej wierzytelności będzie mieć to, że oprócz niej na nabywcę przejdą wszelkie prawa z nią związane, np. roszczenie wobec poręczyciela (art. 509 § 2 k.c.). Nie jest do tego potrzebna specjalna klauzula w umowie przelewu ani np. zgoda poręczyciela (ręczy on za określony co do wysokości dług, nie za osobę dłużnika). Do przeniesienia zastawu rejestrowego lub hipoteki konieczne jest jednak zachowanie wymogów formalnych dla tych praw, np. wpisu w księdze wieczystej (zob. postanowienie SN z 21.03.2013 r., II CSK 396/12). Dzięki temu, nawet gdy dłużnikiem jest podmiot mający trudności finansowe, wierzytelność może być atrakcyjna ze względu na mocne zabezpieczenia, np. hipotekę na wartościowej nieruchomości albo zastaw na papierach wartościowych. Dokładna analiza sytuacji wymaga z reguły kompleksowego doradztwa.
Warunkiem ważności i skuteczności przelewu nie jest w zasadzie zgoda dłużnika (art. 509 § 1 k.c.). W ten sposób prawo chroni Cię przed „blokowaniem” sprzedaży długu przez grającego na zwłokę lub chcącego uzyskać ustępstwa kontrahenta. Ułatwia to zbudowanie efektywnej strategii windykacyjnej. Pole manewru zwiększa także możliwość cesji jedynie roszczenia o należne odsetki albo np. zapłatę kary umownej. Gdy dysponujesz większą ilością wierzytelności z rozmaitych umów, pomocne są fachowe narzędzia informatyczne. Należy do nich chroniący bezpieczeństwo transakcji i płynność system KOW SECURITY.
Na zakończenie dodajmy, że nabywanie i sprzedaż długów nie wymagają zezwolenia czy koncesji. Mogą się nimi zajmować przedsiębiorcy lub inne osoby na ogólnych zasadach. Warto jednak upewnić się, że nabywca wierzytelności to podmiot godny Twojego zaufania. Takie podejście sprawdza się nie tylko wtedy, gdy zastanawiasz się, czy sprzedać dług, czy też rozpocząć windykację.